'शून्य' देखि 'शिखर' सम्म: नयाँ नेपाली उद्यमीहरूका लागि सफलताको सूत्र

-

नेपालमा धेरै युवाहरू ठूलो व्यवसाय सुरु गर्न ठूलै लगानी चाहिन्छ भन्ने सोच्छन्। तर, आज हामीले देख्ने अर्बौंका साम्राज्य खडा गर्ने यी व्यक्तिहरूको कथा अलि फरक छ। उनीहरूले कुनै महलबाट होइन, 'शून्य' बाट आफ्नो यात्रा सुरु गरेका थिए।
यहाँ उनीहरूको सफलताका केही मुख्य आधारहरू र नेपालका लागि उनीहरूको योगदानबारे चर्चा गरिएको छ:

१. सानो सुरुवात, ठूलो सोच (Starting Small)

यी सबै सफल व्यक्तिहरूको एउटै साझा कुरा छ—उनीहरूले सानो कामबाट सुरुवात गरे।
  • मीन बहादुर गुरुङ: कुनै समय बैंकको जागीरे रहनुभएका उहाँले सन् १९८४ मा जम्मा १२० वर्गफिटको सानो सटरबाट भाटभटेनी सुरु गर्नुभएको थियो। आज यो नेपालकै सबैभन्दा ठूलो रिटेल चेन हो।
  • ढकाल दाजुभाइ (चन्द्र र हेमराज): बागलुङको एउटा सामान्य परिवारमा जन्मिनुभएका उहाँहरूले एउटा सानो कोल्ड स्टोर (चिसो पसल) बाट व्यवसाय सुरु गर्नुभएको थियो। पछि रेमिट्यान्सको आवश्यकता देखेर IME को जग बसाल्नुभयो।
पाठ: लगानी छैन भनेर नबस्नुहोस्। जे छ, त्यसैबाट सुरु गर्नुहोस् र बिस्तारै त्यसलाई बढाउँदै लैजानुहोस्।

२. समस्या समाधान नै व्यवसाय हो (Solving a Problem)

सफल उद्यमीले पैसा मात्र होइन, समाजको समस्या समाधान खोज्छ।
  • IME ग्रुप: विदेशमा रहेका नेपालीले दुःखले कमाएको पैसा घर पठाउन भोग्नुपर्ने सास्ती देखेर उनीहरूले 'रेमिट्यान्स' सेवा सुरु गरे। यसले देशको अर्थतन्त्रलाई नै ठूलो टेवा पुर्यायो।
  • उपेन्द्र महतो र शेष घले: विदेशमा आर्जन गरेको ज्ञान र पूँजीलाई नेपालको स्वास्थ्य (नेपाल मेडिसिटी) र शिक्षा (MIT) क्षेत्रमा लगानी गरेर गुणस्तरको अभावलाई सम्बोधन गर्नुभयो।
पाठ: नेपालमा के कुराको अभाव छ वा मानिसहरूले के समस्या भोगिरहेका छन्? त्यो पत्ता लगाउनु नै नयाँ व्यवसायको अवसर हो।

३. निरन्तरता र धैर्य (Persistence)

नेपालमा व्यवसाय गर्दा राजनीतिक अस्थिरता, भूकम्प र आर्थिक मन्दी जस्ता धेरै चुनौतीहरू आउँछन्। तर यी व्यक्तित्वहरू कहिल्यै अत्तालिएनन्। उनीहरूले विदेशी भूमिमा कमाएको पैसा पनि नेपालकै हाइड्रोपावर, पर्यटन र बैंकहरूमा पुनः लगानी गरे।

देशको लागि उनीहरूको योगदान

यी व्यक्तिहरू केवल धनी मात्र भएका छैनन्, उनीहरूले देशको लागि अतुलनीय योगदान दिएका छन्:
  • रोजगारी सिर्जना: भाटभटेनी, IME, मेडिसिटी र पर्यटन क्षेत्रमा गरी यी समूहहरूले प्रत्यक्ष रूपमा ५०,००० भन्दा बढी नेपालीलाई रोजगारी दिएका छन्।
  • पूर्वाधार विकास: चन्द्र ढकालको नेतृत्वमा १० अर्बको 'नेपाल इन्भेष्टमेन्ट कम्पनी' स्थापना भएको छ, जसले देशका ठूला पूर्वाधार निर्माणमा लगानी गर्दैछ।
  • स्वास्थ्यमा क्रान्ति: उपेन्द्र महतोले नेपालमै विश्वस्तरीय उपचार सम्भव बनाउन २५ अर्ब लगानीमा सातै प्रदेशमा अस्पताल विस्तार गर्ने लक्ष्य राख्नुभएको छ।
  • पर्यटन प्रवर्द्धन: चन्द्रागिरी केबलकारदेखि निर्माणाधीन 'अन्नपूर्ण स्क्वायर' (ITC होटल) सम्मका परियोजनाले नेपालको पर्यटनलाई विश्वस्तरमा चिनाउँदैछन्।

नयाँ उद्यमीलाई सन्देश

तपाईंले फोटोमा देख्नुभएका यी अनुहारहरू केवल 'धनाढ्य' मात्र होइनन्, उनीहरू 'हिम्मत' र 'परिश्रम' का प्रतीक हुन्। उनीहरूले प्रमाणित गरिदिएका छन् कि—यदि तपाईंसँग स्पष्ट लक्ष्य र इमान्दारिता छ भने नेपालमै बसेर अर्बौंको साम्राज्य खडा गर्न सकिन्छ।
याद राख्नुहोस्: मीन बहादुर गुरुङले पनि कुनै दिन काउन्टरमा बसेर सामान बेच्नुहुन्थ्यो र शेष घले पनि कुनै बेला रोजगारीकै खोजीमा हुनुहुन्थ्यो।
तपाईंको सफलताको यात्रा आजैदेखि सुरु गर्नुहोस्। अर्को सफल उद्यमी तपाईं पनि बन्न सक्नुहुन्छ !

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

बुद्धको विपश्यना र शिवको तन्त्र: श्वासभित्र लुकेको एउटा विस्मयकारी रहस्य

-
 १. परिचय जब हामी ध्यान वा अध्यात्मको चर्चा गर्छौँ, धेरैको मानसपटलमा 'विपश्यना' वा 'आनापानसति' भन्नेबित्तिकै भगवान् बुद्धको शान्त स्वरूप झल्किन्छ। संसारले यस विधिलाई बुद्धको महान् खोजको रूपमा सम्मान गरेको छ। तर के तपाईंलाई थाहा छ? श्वासको यो अदभूत विज्ञान बुद्धभन्दा हजारौँ वर्ष पुरानो हो। श्वास फेर्ने हाम्रो सामान्य प्रक्रियाभित्र एउटा यस्तो आध्यात्मिक ढोका लुकेको छ, जसलाई चिन्न सके मात्र पनि जीवनको परम सत्य उजागर हुन सक्छ। सत्यलाई जान्नका लागि तपाईंले आफूभित्र केही नयाँ कुरा थप्नु पर्दैन, बरु जे पहिलेदेखि नै विद्यमान छ, त्यसैलाई 'बोध' वा सजगताका साथ नियाल्नु पर्छ। आउनुहोस्, एउटा वरिष्ठ अन्वेषकको नजरबाट श्वासको त्यो प्राचीन र रहस्यमय विज्ञानको पत्र खोतल्दै जाऔँ, जसको जरा भगवान् शिवको 'विज्ञान भैरव तन्त्र' सम्म फैलिएको छ। २. बुद्धभन्दा पहिले शिव: एउटा विस्मयकारी ऐतिहासिक यथार्थ विपश्यना वा आनापानसति वास्तवमा कुनै आधुनिक आविष्कार होइन। यो त भगवान् शिवले 'विज्ञान भैरव तन्त्र' मा माता पार्वती (देवी) लाई दिएका ११२ ध्यानका विधिहरूमध्ये पहिलो र सबैभन्दा...
Read more

ओशो र विज्ञान भैरव तन्त्र: तपाईँको जीवन र चेतनालाई रूपान्तरण गर्ने ५ वटा क्रान्तिकारी सूत्रहरू

-
हामी जन्मिएदेखि मृत्युको क्षणसम्म एउटै कुरा निरन्तर गरिरहन्छौँ—श्वास फेर्ने। तर विडम्बना, जुन कुरा हाम्रो जीवनको सबैभन्दा नजिक छ, त्यसैको रहस्यबाट हामी सबैभन्दा टाढा छौँ। आधुनिक जीवनको भागदौड, तनाव र मानसिक बेचैनीको मूल कारण नै हामी आफ्नो केन्द्रबाट च्युत हुनु हो। हजारौँ वर्ष अघि भगवान् शिवले माता पार्वतीलाई १०८ वटा ध्यानका विधिहरू सिकाउनुभयो, जसलाई 'विज्ञान भैरव तन्त्र' भनिन्छ। ओशोले यी प्राचीन सूत्रहरूलाई आधुनिक मानवको मनोविज्ञान अनुसार व्याख्या गर्दै एउटा नयाँ गोरेटो कोरिदिनुभएको छ। ओशोको यो क्रान्तिकारी दृष्टिकोणलाई विचार गरौँ, जसले तपाईँको चेतनाको आयामलाई नै बदलिदिने सामर्थ्य राख्छ। १. श्वास: शरीर र ब्रह्माण्ड जोड्ने 'सेतु' हाम्रो श्वास केवल अक्सिजनको आदानप्रदान मात्र होइन, यो त एउटा सेतु (Bridge) हो जसले शरीरलाई विश्व र 'विश्वातीत' (ब्रह्माण्डभन्दा परको सत्ता) सँग जोड्दछ। तन्त्रको दृष्टिमा श्वासका दुईवटा विन्दुहरू हुन्छन्—एउटा विन्दु जहाँ यसले शरीरलाई छुन्छ र अर्को विन्दु जहाँ यसले परमात्मालाई छुन्छ। शिव भन्नुहुन्छ: "यह अनुभव दो श्वासों के बीच घटित हो...
Read more

मेक्सिकोको 'गुलियो' श्राप: कसरी कोका-कोलाले पानीलाई विस्थापित गर्‍यो र एउटा देशको भविष्य नियन्त्रणमा लियो

-
१. प्रस्तावना: शक्ति र बायो-पॉलिटिक्स (Power and Bio-politics) फ्रान्सेली दार्शनिक मिसेल फुको (Michel Foucault) को 'बायो-पॉलिटिक्स' (Bio-politics) को सिद्धान्तले आधुनिक शक्तिको एउटा भयावह रूपलाई उजागर गर्दछ। फुकोका अनुसार, "असली शक्ति केवल जेल हाल्नु वा दमन गर्नु मात्र होइन, बरु यो त्यो शक्ति हो जसले मानिसको बानीलाई पुनः परिभाषित गरिदिन्छ, शरीरलाई नियन्त्रण गर्छ र उसको खुसीलाई निर्देशित गर्दछ।" पुरानो सत्ताले मानिसलाई मार्ने वा हिंसा गर्ने सामर्थ्य राख्थ्यो भने आधुनिक 'बायो-पॉलिटिक्स' ले अझ सूक्ष्म रणनीति अपनाउँछ: "मानिसलाई जीवित त राख्ने, तर उनीहरूको बानी, छनौट र जीवनशैलीलाई पूर्ण रूपमा आफ्नो नियन्त्रणमा राख्ने।" मेक्सिकोको सन्दर्भमा कोका-कोलाको साम्राज्य यसै 'संस्थागत कब्जा' को एउटा जीवन्त र चिन्ताजनक उदाहरण हो। २. टेकअवे १: सांस्कृतिक विस्थापन र मनोवैज्ञानिक विज्ञापन (Psychological Marketing and Cultural Replacement) मेक्सिकोको मौलिक संस्कृतिमा 'पोजोल' (Pozol), 'तेजाते' (Tejate), 'अगास फ्रकास' (Agua Frescas) र ...
Read more